Fiyatı 10- 15 bin lira arasında değişen jeneratör zorunluluğa aile hekimleri, “Türkiye'de sürekli ve uzun süreli enerji kesintileri mazide kaldı. Jeneratör almak aile hekimlerine dayatılıyor ama bu sisteme geçmemiş illerde sağlık ocaklarına böyle bir zorlama yok. Kapımızdan jeneratörcülerin eksik olmaması da aklımıza çeşitli sorular getiriyor. Yeni bir pazar yaratıldı” dedi.
Aile hekimliği sistemine geçen en büyük illerden İzmir'de 1100'ü aşkın aile hekiminin gündeminde, ASM'lerde 24 saat boyunca elektrik kesintisini tolere edebilecek uygun güç ve nitelikte jeneratör bulundurma zorunluluğu geldi. İl Sağlık Müdürlüğü tarafından bir an önce jeneratör almaları konusunda uyarılan aile hekimleri, “Nereden çıktı bu jeneratör işi?” dedi.
Aile hekimleri geçen yıl da benzer bir söylentinin çıktığını, bunun üzerine Gediz Elektrik A.Ş.'den enerji kesintisinin 16 saati geçmeyeceğine dair taahhüt aldıklarını söyledi. Jeneratör istenmesinin nedeninin aşıların zayi olmasının önlenmesi ile bilgisayarların devre dışı kalmadan polikinik hizmetlerinin devamının sağlanması olduğunu belirten bazı aile hekimleri, şöyle dedi:
“Türkiye'de karanlık günler eskide kaldı. Enerji kesintileri çok nadir o da birkaç saati geçmiyor. Her ASM'de aşıların koyulduğu no-frost buzdolapları var. Elektrik kesintisi halinde bile bu buzdolapları mevcut soğukluğu koruma özelliğinde. Üstelik çoğu aile hekimi digital termometreli no-frost buzdolaplarını sadece kesinti değil başka bir arıza nedeniyle istenilen derecenin altına düşmesi halinde alarm verecek şekilde kullanıyor. Alarm direkt hekimin cep telefonuna geliyor ve önlemini alıyor. Bilgisayarlar da dizüstü olduğu için kesinti halinde 3- 4 saat hizmet üretebilecek özellikte. dolayısıyla hekimler kesintisiz enerji kaynağı için gerekli önlemlerini almış durumda. O nedenle bu jeneratör işinin nereden çıktığını anlamakta zorlanıyoruz.”
“Bir jeneratör pazarı yaratılmış durumda. Baskılar üzerine her ASM, bu zorunluluk karşısında fiyat, firma araştırması yapıyor. Binaların büyüklüğüne göre bunun bedeli 10- 15 bin lira arasında. Bulunduğumuz binalarda kiracıyız, bu cihaz demirbaş olacak. Ancak mal sahibi Özel idare bırakın jeneratör almayı, masrafa ortak bile olmuyor. Aile hekimlerine masraflar için verilen para var, bunları harcatmak istiyorlar. Birden bire jeneratör firması temsilcilerinin yoğun ilgisi ile karşı karşıya kaldık. Aile hekimliğine özel bir pazar oluşturulmuş durumda. Geçenlerde Sağlık Bakanlığı'ndan saha denetçilerinin geleceği bildirildi. Grup başkanlıkları el doopleri, digital termometre, hatta yangın söndürme tüpü gibi demirbaşlarımızın eksik olmaması konusunda uyardı. Birileri haberdar ediliyor herhalde; bu cihazları satan firmalar anında kapımızda bittiler. Pazar oluşturuyorlar, birilerinin haberi oluyor bu işlerden. Jeneratör almamız konusunda sözlü baskılar var. Bazı ASM'ler alıp taktırdı bile.”
Jeneratör alınması konusunda baskıların sürmesi üzerine İzmir Aile Hekimliği Derneği'nin Sağlık Bakanlığı'na başvurarak bu konuda görüş istediği ortaya çıktı. Derneğin, ASM'lerde ameliyat ve cerrahi girişim yapılmadığını belirtip, elektrik kesintilerinin ise poliklinik hizmetlerini aksatmayacağını savunduğu öğrenildi. Aile Hekimliği Sistemi'nden sorumlu İl Sağlık Müdür Yardımcısı Dr. Ali İravul şöyle konuştu:
“Bizim isteğimiz soğuk zincirin sağlanması, herhangi bir kesintide aşı güvenliğinin sıkıntı yaşamaması. Bunu jeneratörle mi ya da başka sistemle mi yapar, önlemini almalarını istiyoruz. ‘Aile sağlığı merkezimizde aldığımız şu önlemlerle soğuk zincir sıkıntısı oluşmayacak' diye ikna etsin bizi. Bu doğru işlem değil mi? ‘Aşı güvenliğini şöyle sağlıyorum' diye bizi ikna etmesi gerek. Yarın aşı bozulsa, bozuk aşıyla çocukları aşılasalar sorumluluğu kimde olacak? Ceplerinden para çıkmasını istemiyorlar. ‘İzmir'de elektrik kesintisi var mı?' diyorlar. Ama bunun garantisi olmaz ki. Bir sıkıntı yaşandığında bu kez ‘Neden önlem alınmadı, neden bir şeyler yapılmadı?' denilecek. Bununla ilgili yeterli miktarda cari giderler adı altında paraları var.”